Feeds:
Bài viết
Phản hồi

Posts Tagged ‘trung hoa’

Trà có xuất xứ từ Trung Hoa, được trồng từ thời tiền sử và lúc đầu được dùng như một phương thuốc thảo mộc. Lục Vũ 陸羽 (733–804) viết Trà Kinh (Chajing 茶经) năm 780, là tác phẩm viết về trà đầu tiên trên thế giới. Về vị trà ông viết : “ Nếm vào có vị nồng chát nhưng để lại vị ngọt sau khi nuốt uống, gọi là trà (茶).

Ông cũng phân biệt trà với các loại thức uống khác: “ Để làm dịu cơn khát , chúng ta uống nước nóng. Để xua đi buồn lo chúng ta uống rượu. Để làm đầu óc minh mẫn chúng ta uống trà.”

Lục vũ ưa thích chén trà men xanh hơn chén trà men trắng vì theo ông chất liệu chén trà men xanh 青瓷茶碗 giống như ngọc và băng mang lại màu trà xanh. Còn chén trà men trắng giống như bạc và tuyết, làm trà xanh xuất hiện màu đỏ.

Chén trà men xanh (hình a) và chén trà men trắng (hình b) minh họa phẩm chất được Lục Vũ đề cập đến trong cuốn Trà Kinh.

Chén trà men xanh được chế tác tại Long Tuyền, tỉnh triết Giang, Đông Nam Trung Quốc dưới triều Nam Tống (1127-1279).

Tea bowl 茶碗
Southern Song 南宋 dynasty 1127–1279,
Longquan 龍泉, Zhejiang 浙江 province,
south-east China
porcelaneous stoneware
(Longquan ware 青瓷)
5.2 x 13.0 cm diameter
Gift of H. W. Kent, 1938 (3699-D3

Đồ gốm nung cao lửa được Trung Hoa phát minh rất sớm từ thế kỷ 16 trước Công Nguyên. Chúng đạt đến mức độ hoàn thiện mỹ thuật dưới triều Tống (960-1279). Long Tuyền 龍泉, tỉnh triết Giang Zhejiang 浙江, Đông Nam Trung Quốc trở thành trung tâm đồ gốm men xanh (qingci 青瓷) dưới triều Bắc Tống (960-1127) và đạt đến đỉnh cao dưới triều Nam Tống (1127- 1279). Sành cốt đá (stoneware) và sứ (porcelane) là đồ gốm không thấm được làm từ đất sét chứa hàm lượng cao silica , mà sẽ tan chảy kết khối (fuse) khi nung đất ở nhiệt độ cao . Đồ sứ Long Tuyền – Longquan với xương gốm xám nhạt và men xanh lá khi nung men oxyt sắt trong môi trường nghèo oxy. Hệ thống được gọi là lò rồng (dragon kiln) nung bằng củi là loại lò nung chính ở miền nam TQ. Loại lò này dài và ngoằn ngoèo lượn sóng trải dài lên sườn đồi dốc. Đồ sứ Long Tuyền với hình dáng cổ điển , vững chải và men bóng dày rất nổi tiếng trong nước và xuất khẩu đại trà ra các đất nước châu Á khác, cũng như Trung Đông. Đồ gốm nung cao lửa – Sành cốt đá (stoneware) và sứ (porcelane) – là một trong những quà tặng tuyệt vời của Trung Hoa cho thế giới. Đồ sứ men xanh Long Tuyền nổi tiếng được gọi là đồ Celadon ở phương Tây.

Lò rồng – Dragon kiln

Chén trà men trắng 白瓷茶碗 được làm tại Định Châu, tỉnh Hà Bắc – Bác Trung Quốc dưới triều Bắc Tống (960-1127).

CHINESE
Tea bowl 茶碗
Northern Song 北宋 dynasty
11th – early 12th century,
Hebei 河北 province, north China
porcelain, gold (Ding ware 定瓷)
4.8 x 11.9 cm diameter
Gift of H. W. Kent, 1938 (3700-D3)

Chiếc chén mõng men trắng này được trang trí khắc vạch cánh hoa sen dưới lớp men. Chén được nung xếp úp lại  bên trong các bao nung chồng lên nhau, viền miệng chén để mộc không quét men, sau khi nung được bọc vành vàng. Sự hoàn hảo kỹ thuật tìm thấy ở việc nặn thành công thân chén trắng chắc và mỏng, một cái đế nhỏ thanh tú và viền kim loại. Bằng việc loại bỏ thành phần oxyt sắt, nguyên nhân tạo màu cho cốt và men của gốm men xanh, các lò gốm phương bắc đã phát triển được một dòng gốm cao lửa, men trắng  vào thế kỷ thứ VII. Trái ngược với loại lò rồng ở miền nam TQ, các lò nung ở miền bắc TQ trông giống hình tổ ong và dùng than làm nhiên liệu cháy. Đồ sứ trắng Ding (Bạch Định) –  Ding 定瓷là đồ sứ ngự dụng chính thức đầu tiên của triều đình Tống.

 Lò tổ ong – Beehive kiln

Hình dáng của các chén trà này thanh lịch và men trơn bóng, chén trà men xanh có màu men xanh dịu và trong, và chén men trắng đậm màu ngà được trang điểm thêm viền vàng. Cả hai loại chén sứ này thôi thúc người dùng có cảm giác thích được cầm nắm búng gõ, men mịn màng có hiệu quả an thần và khi gõ vào vang như tiếng chuông.Tuy nhiên chính vẻ đẹp của trà trong chén đựng mới là điều Lục Vũ quan tâm hơn là vẻ đẹp của bản thân cái chén.

KhanhHoaThuyNga

 

*Xin Vui lòng trích đường dẫn khi đăng bài . 

 

*MỤC LỤC – TRÀ ĐẠO & TRÀ CỤ GỐM SỨ

MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

 

Read Full Post »

This slideshow requires JavaScript.

*MỤC LỤC  – VIDEO – SLIDE SHOW

MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

Read Full Post »

Tranh quyển lụa “khủng” tk 18 bán gần 31 tr đô la tại Paris

Bản tin Việt ngữ trên thanhnien online:

(TNO) Một bức tranh lụa khổng lồ, dài hơn 24 mét, xuất xứ từ Trung Quốc (ảnh) vừa được bán với giá 19 triệu bảng Anh tại một cuộc đấu giá ở thủ đô Paris (Pháp).
Theo Telegraph, tác phẩm nghệ thuật nói trên được xác định thuộc thời Hoàng đế Càn Long (khoảng năm 1748). Nó từng nằm phủ bụi nhiều năm trên gác mái một căn hộ tại Paris (Pháp), trước khi được nhà đấu giá người Pháp tên Marc Labarbe mua lại.


Ảnh: AFP

Đây là một trong bộ bốn tranh lụa vẽ về cuộc diễn tập của đội quân 20.000 người của Trung Quốc vào thế kỷ 17.
Được biết, hai bức khác trong bộ bốn tranh lụa này, có một bức hiện đang được trưng bày tại Bảo tàng Cung điện Bắc Kinh (Trung Quốc), còn một bức đã được bán đấu giá tại Hồng Kông năm 2008, với giá 67,86 triệu USD.

Bản tin ngắn Anh ngữ trên The Canadian Press – ONLINE EDITION:

Enormous 18th-century Chinese silk scroll painting sells for more than $30 million in FranceBy: The Associated PressPosted: 03/26/2011 11:04 AM

PARIS – A giant 18th-century Chinese silk scroll painting of a military troop review has been sold at auction for more than €22 million ($30.8 million), the highest auction price for a Chinese work in France.
The work, found in a Paris attic and sold in Toulouse by auctioneer Marc Labarbe, is one of a series of four works of 17th-century manoeuvrs that mobilized some 20,000 men.
A Hong Kong collector, who asked to remain anonymous, made the winning bid Saturday of €22,057,000 after a ferocious bidding war with seven others.
The 24-meter-long (78.7 feet) horizontal scroll was painted around 1748 under Emperor Qianlong.
One of the four scrolls is in the Palace Museum of Beijing, and another was auctioned off in 2008 at Sotheby’s in Hong Kong — for $67.86 million.

Bản tin Anh ngữ cho biết thêm người thắng đấu giá mang quốc tịch HongKong phải tranh giá với 7 người khác để thắng đấu giá và Marc Labarbe là nhà đấu giá chứ không phải là thể nhân ( họ mua lại bức tranh từ chủ củ với giá khoảng 5 tới 6 tr euros! ( chú bởi KHTN)

Bản tin anh ngữ chi tiết tại tin tài chính Bloomberg:

Chinese 18th-century painting

A section from a 79-foot (24 meter) scroll showing the Quianlong emperor reviewing his troops. The 18th-century Chinese painting was originally estimated to fetch between 5 million euros ($6.9 million) and 6 million euros at the Toulouse, France-based auction house, Labarbe, on March 26. It sold for 22.1 million euros. Source: Labarbe via Bloomberg

Chinese 18th-century painting

A section from a 79-foot (24 meter) scroll showing the Quianlong Emperor reviewing his troops. It is one of four Imperial examples thought to have been looted from the Forbidden City in 1900. Source: Labarbe via Bloomberg

A Qianlong-dynasty scroll painting sold today in Toulouse, south-west France, for a record 22.1 million euros ($31 million), the latest in a series of big- ticket auction prices pledged by Asian bidders keen to buy back China’s heritage.
The price of the 79-foot (24 meter) scroll, including fees, was the most paid for a Chinese artwork at a French auction. The work, showing the army of the Qianlong emperor at a military review, was originally estimated to fetch between 5 million euros and 6 million euros by the Toulouse auction house Labarbe.
“The bidding was secure,” Pierre Ansas, the freelance Asian art specialist who catalogued the painting, said in an interview. Ansas, who will earn a commission of more than 5 percent, said the estimate was raised to 13 million euros to 15 million euros after seven Asian bidders registered to take part.
The values of Chinese antiques are rising even outside the country’s own art market, which is now second only to the U.S. On March 22 at Sotheby’s in New York, a Chinese vase decorated in gold and the “famille rose” palette sold for $18 million against an estimate of $800 to $1,200. While the piece had been catalogued as “probably Republican (early 20th century),” some people thought it was an 18th-century piece, according to Giuseppe Eskenazi, a dealer in Chinese art.
Today, the small salesroom in a quiet side street in the east of the French city was packed with more than 300 people including 40 Asian dealers, agents and collectors.

Bidding Contest

Bidders competed for 10 minutes before the scroll was knocked down to a Chinese buyer at the back of the room, brandishing paddle 109. He refused to comment after the sale. Both he and the underbidder, sitting in the second row, are Beijing-based collectors. They fought off competition from at least two other people in the room and a client on the telephone.
Five months earlier, in November, a Qianlong-dynasty vase was bid to 51.6 million pounds (then $83.2 million) at a Bainbridges sale in west Ruislip, on the outskirts of London. The price was a record for any Chinese work of art offered at auction. Auctioneer Peter Bainbridge said on Feb. 3 that he hadn’t yet received payment from the successful Beijing-based bidder.
__________________ khanhhoathuynga.wordpress.com
mobile 0908758773
khanhhoastocks@yahoo.com

MỤC LỤC – HỘI HỌA & ĐIÊU KHẮC

Read Full Post »

Một số hiệu đề trên gốm sứ thời Quang Tự – Thanh Triều

Quang Tự (1871 – 1908), miếu hiệu là Đức Tông (德宗), thụy hiệu là Cảnh Hoàng đế (景皇帝), tên húy là Tái/Tải Điềm (載湉, Zǎitián), là vị Hoàng đế thứ 10 của nhà Thanh trong lịch sử Trung Hoa. Ông trị vì từ năm 1875 – 1908 với niên hiệu là Quang Tự. Ông kế vị Đồng Trị. Sau khi ông qua đời ở tuổi 38, Tuyên Thống hoàng đế tức Phổ Nghi kế vị ngai vàng. Phổ Nghi là vị Hoàng đế cuối cùng của triều Thanh. Thụy hiệu đầy đủ của Quang Tự sau khi mất là Thống Thiên Xương Vận Đạt Trung Chí Chính Kính Văn Uy Vũ Nhân Hiếu Duệ Chí Đoan Kiến Khoan Khâm Cảnh Hoàng đế (Tóngtiān Chóngyùn Dàzhōng Zhìzhèng Jīngwén Wěiwǔ Rénxiào Ruìzhì Duānjiǎn Kuānqín Jǐng, 同天崇運大中至正經文緯武仁孝睿智端儉寬勤景皇帝). ( wikipedia )

Một số hiệu đề trên gốm sứ thời Quang Tự – Thanh Triều

..

Guangxu reign markGuangxu
Hiệu đề: “Quang Tự niên chế”
Guangxu
Hiệu đề: “Quang Tự niên chế”
Lingzhi fungus markHiệu đề nấm linh chi trên một đĩa sứ thời Quang Tự

Ký hiệu hình nấm này chủ yếu được dùng dưới thời nhà Minh và triều Thanh Khang Hy, nhưng thông thường là màu lam

Hiệu đề nấm linh chi trên một đĩa sứ thời Quang Tự Ký hiệu hình nấm này chủ yếu được dùng dưới thời nhà Minh và triều Thanh Khang Hy, nhưng thông thường là màu lam
Mark on Guangxu period dishKý hiệu hình trên một đĩa sứ thời Quang Tự

Hiệu đề tiêu biểu của thời Khang Hy được dùng lại dưới thời Quang Tự, Cuối thanh nhái lại hiệu đề thời đầu Thanh.

Ký hiệu hình trên một đĩa sứ thời Quang Tự Hiệu đề tiêu biểu của thời Khang Hy được dùng lại dưới thời Quang Tự, Cuối thanh nhái lại hiệu đề thời đầu Thanh.
Guangxu reign mark Mark on a Guangxu porcelain dish xem ở trên
Late Qing dynasty mark Hiệu đề nội phủ trên đồ sứ thời Quang Tự Hiệu đề nội phủ đã được dùng vào thời nhà Nguyên và thời Minh Hồng Võ; tuy nhiên, hiệu đề ở đây là nhái lại vào thời cuối Thanh
Guangxu Nianzhi mark Hiệu đề trên một đồ sứ thời Quang Tự
(Da Qing Guangxu Nianzhi)
Fangge scratch mark Late Qing dynasty.

Nôi dung hiệu đề:  “Chenghua Nianzhi” (Thành Hóa niên chế).

Frequently found on old Fangge porcelain copies made in the late Qing or early republic period.
Thường gặp trên đồ nhái thời cuối Thanh và thời dân quốc ( trước 1949).
Đơi khi Hán tự không thể đọc được
double ring markGuangxu: hai vòng tròn đồng tâm (mark)  (thời Quang Tự)

Guangxu underglaze blue markGuangxu period mark

Mai bình Blue and White thời Quang TựHình tư liệu lấy từ trang China Museum. Motif trang trí của bình này hay được gọi là “ban mai” (?). Mục đích đăng: tư liệu tham khảo và nhận biết.

Khanhhoathuynga

Hình ảnh và tư liệu từ nguồn http://www.chinese-antique-porcelain.com và Gotheborg.com

__________________ khanhhoathuynga.wordpress.com
mobile 0908758773
khanhhoastocks@yahoo.com

MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

 

Read Full Post »

THE VUNG TAU SHIPWRECK (c. 1690)

Background

The Vung Tau Wreck was discovered by fishermen off the islands of Con Dao in the south of Vietnam. Sverker Hallstrom obtained the license to excavate the wreck after the Vietnam Salvage Corporation (Visal) had carried out preliminary excavation. Flecker directed the primary excavation for Hallstrom in 1991.

The starboard side of the hull, from the keel to the waterline, remained in good condition. It was found to be the hull of a lorcha, a ship of combined Eastern and Western influence, and the first ever found. The wreck has been dated to c. 1690. From an analysis of the cargo it seems that the ship was bound from China to Batavia where the bulk of the ceramics would have been transshipped to a Dutch East India Company vessel for the onward voyage to Holland.

Spread

Operations were conducted from the 61 m long, 4,800 BHP supply boat, Dai Lanh. Twenty Vietnamese divers worked with KMB masks using surface decompression on oxygen to maximise bottom times. Flecker designed a high pressure diesel pump and delivery system to supply the water dredges, which had previously been used on the Concepcion excavation.

Recovered Cargo

The recovered cargo consisted of over 48,000 ceramics, mostly Kangxi blue-and-white porcelain from the kilns of Jingdezhen, and an impressive collection of white-ware. There were also many pieces of provincial ware, and a wide variety of non-ceramic artefacts ranging from ship’s gear to personal possessions.

Cargo Disposition

Christie’s selected 28,000 pieces of porcelain for auction in Amsterdam. The return surpassed all expectations at US$7.3 million. A fully representative sample of ceramics and most artefacts were put on display in the Vung Tau Museum. The remainder of the ceramics, mostly damaged to some extent, were divided between Hallstrom and the Vietnamese Government.

This slideshow requires JavaScript.


MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

 

Read Full Post »

Đồ sứ famille rose và một số tên gọi liên quan!
KhanhHoaThuyNga sưu tầm và dịch:

Đồ sứ  famille rose (tiếng Pháp) có nghĩa “dòng hồng” – pink family (tiếng Anh). Men famille rose lần đầu tiên ứng dụng vào đồ sứ vào thới Hoàng Đế Khang Hy (1653 – 1722). Sản phẩm hoàn thiện nhìn lập thể hơn (nổi hơn), đầy màu sắc, thanh lịch và trong sáng. Hầu như mọi chất chứa sắc tố màu tinh túy của thời trước đều được tận dụng, như màu tím, màu đỏ tươi , màu đất son, màu ngọc lục bảo,…

Small cloisonne copper plate (four in a set), L 10cm, H 2 cm. Qianlong period, Qing Dynasty. Collection of the Museum of Macao.

Những đồ sứ xuất khẩu dòng famille rose có chất lượng đẹp nhất đều có niên đại từ thời Ung Chính (1723- 1735). Đa phần những men trong pallete màu thời này có màu mờ đục không trong suốt hoặc hơi đục màu (semi-opaque) và không bị chảy khi nung. Dòng đồ này có tên famille rose từ men có màu hồng là đặc điểm màu chủ đạo trong pallete phối màu. Những màu ý nghĩa khác trong pallete này là màu vàng đục mờ và màu trắng đục không trong.

“Yangcai” (Dương thái)  có nghĩa “men màu ngoại” là một trong những thuật ngữ Trung Hoa dành cho đồ sứ dòng famille rose và từ này đã được dùng dưới thời Càn Long khi nói tới đồ sứ phối màu men theo pallete này. Dưới thời Ung Chính , nó được gọi là “ ruancai” ( soft colors – màu dịu). Fencai (powder colors – phấn thái hay màu bột) là thuật ngữ Trung Hoa vào thế kỷ 19 sử dụng để định nghĩa, phân loại rỏ hơn nhằm đặt tên cho “ đồ sứ trang trí men famille rose trên nền trắng” còn falangcai dung để đặt tên cho cho “ đồ sứ trang trí men famille rose trên nền men màu”.

Fencai Zun with the Pattern of a hundred deer. Qianlong period, Qing Dynasty.

Famille rose – một cách nhìn khác:

Khoảng giữa thế ký 17, tư tưởng Đạo giáo đã khơi dậy hứng thú thời cuối Minh với lối trang trí “năm màu” ngũ thái (wucai) mà sau này được chuyển biến thành những sản phẩm sứ đa sắc chúng ta gọi là “famille verte”, dòng lục, của thời Khang Hy.

Dần dà trong suốt triều đại Mãn Châu Thanh (1644-1911) sự quan tâm đến đồ sứ trang trí màu (thích thú với đồ màu mè) gia tăng. Một trong những động lực gây kích thích là nhu cầu của phương Tây về đồ sứ có thể hòa đồng với đồ lụa thêu đầy màu sắc của Trung Hoa vốn lúc ấy là sự say mê điên cuồng ở Châu Âu và phong cách mỹ thuật Rococo sớm chuộng hoa lá đang trổi dậy ở Pháp cũng là cảm hứng nghệ thuật qua những tiếp cận với Trung Hoa.

Phong cách mới này đòi hỏi màu sắc họa phẩm và  một lối  trang trí phổ thông nhất cho tất cả chúng, những hoa sen lớn màu đỏ và men màu hồng trên nền vàng (gold), đã dẫn đến cái tên famille rose. Theo quan niệm của người Trung Quốc , đa số bây giờ gọi theo cách gọi tên TQ để chỉ màu hay men bột là Fencai.

Link tham khảo một số đồ sứ famille rose triều Thanh:

Famille Rose Porcelain of the Early Qing Dynasty

Famille Rose Porcelain of the Mid-Qing Dynasty

Famille Rose Porcelain of the Late Qing Dynasty

 

MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

Read Full Post »

Vì yêu một người phụ nữ lớn tuổi hơn! Câu truyện về đồ sành sứ cung đình thời Thành Hóa

Vào tháng 04 năm 1999 một chiếc chén gốm triều đại Minh được đấu giá thành công ở mức 3,7 triệu USD. Nó đã phá vỡ mọi kỷ lục về giá cao nhất dành cho một món hàng đồng loại và đó chỉ là một cái chén nhỏ đường kính 8,1 cm và chiều cao 3,1 cm. Nó là chén gì vậy? Nó là một chiếc chén vẽ gà “chicken cup” của triều đại Minh , thời Hoàng Đế Thành Hóa.

Dragon_Meiping

Hoàng Đế Thành Hóa trị vì từ 1464 đến 1487. khi ông ta còn bé, Cung nữ Wan được Hoàng Thái Hậu chỉ định làm vú ( bảo mẫu) để chăm sóc ông. Cung nữ Wan đã chăm sóc ngài không chỉ với tính cách của một người mẹ mà còn là một tình nhân. Vào lúc Hoàng đế Thành Hóa lên ngôi năm ngài 17 tuổi, Wan đã sữ dụng quan hệ tình cảm của mình với Hoàng Đế để tranh đoạt địa vị quyền lực trong cung đình. Cô ta đã thuyết phục được ngài bỏ rơi chính cung hoàng hậu  để thay mình vào ngôi vị ấy. Sau khi Thành Hóa lên ngôi được 02 năm, Wan hạ sinh cho Hoàng Đế một hoàng tử. Hoàng Đế rất yêu đứa con trai này nên lập tức tấn phong Wan lên hàng cao nhất trong các cung tần.Vị hoàng tử này mất sớm khi lên 01 tuổi, nhưng điều này không ảnh hưởng đến Hoàng Đế vì ngài chẳng yêu ai ngoài Wan. Wan thích ăn vận như nam nhân, tin rằng việc này giúp nàng hạ sinh được một đứa con trai khác. Nàng cũng thường tổ chức tế lễ để cầu xin mau mang thai.

Những ghi chép lịch sử kể lại để thể hiện lòng thành Wan thường tổ chức đại lễ khấn vái 20 bàn ăn, thực phẫm chén đĩa cao đầy. vàng và bạc rải khắp sảnh nhằm gia tăng sức thuyết phục cho lời khấn nguyện. Đồng thời Wan cẩn thận để mắt đến những phi tần mà Hoàng Đế hay lai vãn. Nếu có ai trong số phi tần này mang thai, Wan sẽ ra lệnh phá thai. Nhưng mặc dù nỗ lực ngăn càn, một phi tần đã hạ sinh được một Hoàng nam. Vị phi tần này dấu Hoàng Đế và Wan và đã lặng lẽ nuôi dưỡng đứa con suốt 16 năm trong lãnh cung. Cuối cùng Wan mất năm 58 tuổi do đột quỵ và vị Hoàng Đế 40 tuổi sầu thương, trầm cảm và mất sau đó chỉ vài tháng.

Doucai_Jar

Hoàng Đế Thành Hóa si tình Wan đến mức mà người ta đồn rằng mổi ngày trong năm ông đều tặng để vui long nàng một món quà. Rất nhiều trong số những món quà tặng này là những món gốm sứ nhỏ và xinh sắn. Trong số các dòng gốm sứ khác nhau, có một loại được gọi là Đấu Thái ( Doucai), đã được sản xuất rất sớm từ đầu Minh nhưng chất lượng của những món Đấu Thái thời kỳ đầu không thể nào sánh bằng đồ Đấu Thái được sản xuất dưới triều đại Thành Hóa. Một vài món quà được đặt làm tặng Wan chính là những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà. Cũng có đồn đại rằng những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà đã được sử dụng trong các tiệc lễ cưới hỏi. Đồ án vẽ gà gồm một chú gà trống nghẫn đầu, một con gà mái cuối đầu bận rộn tìm sâu , và 03 con gà con. Ở trôn chén có một triện  hiệu đề  chữ Hán công bố chiếc chén được chế tạo dưới thời “ Đại Minh Thành Hóa”. Thư pháp làm triện là theo mẫu chữ viết của chính vị Hoàng Đế trẻ .

Để làm vừa long vị phi tần ưa thích của ông, Thành Hóa đã ra lệnh cho các nghệ nhân sản xuất đa số những món đẹp là đồ Đấu Thái. Để làm được một món đồ cung đình hoàn hảo, phải làm nhiều món  và hủy đi những món thiếu hoàn hảo. Nhiều mảnh vỡ từ những món bị hủy này đã được tìm thấy tại những di chỉ lò gốm. Theo nhiều ghi chép, để chắc chắn làm được một cái chén thật hoàn thiện, 72 người thợ được điều động liên quan đến việc sản xuất này. Việc sản xuất đồ Đấu Thái làm thành hai giai đoạn. Đầu tiên cái chén được vẽ viền cảnh vật bằng men lam cobalt, phủ lên một lớp men trong rồi nung cao độ. Rồi thì tô điểm men màu khác lên trên men và cái chén lại được nung một lần nữa ở một nhiệt độ thấp hơn mà cho phép men màu hòa lẫn vào men nhưng phải không ảnh hưởng đến men ở khu vực không tô men màu. Điều này có nghĩa là giá thành để sản xuất những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà là rất cao.  Vào cuối triều đại Minh, suốt thời Minh Vạn Lịch (1573 – 1620) nhiều nhà sưu tầm và học giả đã bắt đầu tường thuật lại giá thành cực kỳ cao của những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà.  Một học giả đầu thời nhà Thanh tên Chen Jia đề cập đến trong một biên khảo về thẫm định và thưởng ngoạn gốm sứ của mình rằng một cặp những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà trị giá khoảng 100.000 USD. Vào thời điểm  này , một huyện lỵ lớn chỉ thu vào khoảng 5000 USD tiền thuế mổi năm.

Tian_Dragon_Jar

Vào cuối thời Minh, việc làm nhái những chiếc chén Đấu Thái Thành Hóa vẽ gà đã được sản xuất vì giá trị cao của những món nguyên bản.  Nhưng chất lượng của những món làm nhái này chưa thật tốt. Dưới triều đại nhà Thanh của các vị Hoàng Đế Khang Hy, Càn Long, và Ung Chính tất cả đều có làm những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà. Một số mang hiệu đề riêng của triều đại, một số lại mang hiệu đề copy hiệu đề thời Thành Hóa. Ngay cả tại thời điểm này những nhà sưu tầm đã “rên rĩ” về giá mắc của những cái chén Thành Hóa và cả về số lượng lớn “hàng nhái” trôi nổi. Tất cả những bản copy chén Thành Hóa thời Thanh ngày nay đều bán ở giá cao tại các cuộc đầu giá. Năm ngoái một những chiếc chén Đấu Thái vẽ gà hiệu đề Càn Long được bán với giá gần 15.000 USD.

Dragon_Bowl

Gốm sứ thời Thành Hóa có đặc tính và phong cách rất nổi bật sau đây:

  1. Tiếp tục ý niệm truyền thống thời Minh về cái đẹp mềm mại dịu dàng, hầu hết gốm sứ đều nhỏ, tinh xảo và sử dụng màu sắc dịu.
  1. Vì Hoàng Đế Thành Hóa lien tục cố gắng lấy lòng Wan, nên đồ án trang trí đầy màu sắc hầu hết miêu ta những chủ đề mà phụ nữ ưa thích ví dụ các em bé đang chơi đùa, hoa và bướm,…
  1. Tín ngưỡng chính là Phật Giáo thời ấy cũng mang lại những đồ án nhà Phật trang trí cho các đồ vật thiết kế cho việc thờ cúng.

Vào thời Thành Hóa, lượng phẩm men cobalt lam Lajiward nhập khẩu hầu như đã được sử dụng hết. Do đó triều đình bắt đầu cho khai thác các mỏ cobalt Po Tang nội địa để thay thế. Sắc màu cobalt blue dịu, sáng cho cảm nhận có độ trong. Những sản phẩm gốm sứ cuối thời Minh làm nhái đồ thời Thành Hóa được sử dụng màu lam cobalt Huei Ching có ánh sắc hơi tím và không thể sánh bằng với màu lam Po Tang sáng và thanh lịch thời Thành Hóa.

Sưu tập đồ gốm sứ cung đình Thành Hóa khắp thế giới chỉ có tổng cộng trên 600 món, Trong số đó chỉ có ¼ là đồ đấu thái (doucai). The Taiwan National Palace Museum – VBT Cung Đình Quốc Gia Đài Loan có bộ sưu tập hơn 400 món gốm sứ thời Thành Hóa có xuất xứ từ Cố Cung nhà Thanh. Một trong những căn phòng mà Hoàng Đế Càn Long tiêu khiển phần lớn thời gian có những chiếc chén nhỏ Thành Hóa chất lượng cao nhất, tổng cộng 67 món được giử trong một cái rương sơn mài Nhật Bản. Sứ Thành Hóa nằm trong những món ưa thích của Hoàng đế Càn Long.

So sánh sự khác biệt của chén con gà đúng thời Thành Hóa và những chiếc chén làm nhái qua các thời kỳ cuối Minh; Khang Hy-Càn Long, Thời cộng hòa dân quốc được minh họa qua hình dưới đây:

( nhấn trên hình để xem phóng lớn)

Khanhhoathuynga sưu tầm và dịch

MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

Read Full Post »

Older Posts »