Feeds:
Bài viết
Bình luận

Posts Tagged ‘Ru’

5 dòng “danh sứ” celadon ngự dụng đời nhà Tống

Như  đã đề cập trong bài GỐM SỨ CELADON – CÂU TRUYỆN CỦA MỘT CÁI TÊN gốm celadon xuất hiện lần đầu tiên dưới thời Đông Hán (sau 206 B.C). Cho mải đến triều đai nhà Đường (619 A.D. – 960 A.D.), nghệ thuật chế tạo Celadon mới đạt đến trình độ thuần thục. Tiếp theo sau việc thành lập Nam Kinh ở Hangzhuo trong Triều đại Tống (960 A.D.- 1279 A.D.) thì việc sản xuất đồ gốm men celadon đã đat đến những đỉnh cao mới. Chính trong giai đoạn phát triển này các lò xưởng gốm ở miền Nam và Bắc Trung Quốc đã lần lượt phát minh ra các dòng gốm sứ  Celadon men rạn rất tinh tế và lôi cuốn, trong số đó có 5 dòng gốm men rạn được giới sưu tập mệnh danh là ‘Five Great Song Wares’ hay 5 dòng “danh sứ” men rạn đời nhà Tống: Guan , Ge, Ding, Jun và Ru.

Mổi loại gốm của 5 dòng gốm sứ này đều có những đặt điểm riêng phân biệt được duy chỉ có gốm men rạn Guan và Ge là vẫn có lẫn lộn chưa thống nhất mặc dầu thông thường người ta cho rằng: với dạng đường rạn màu nâu đen đan xen rộng là dòng sứ  Guan và với dạng 2 loại đường rạn nứt đan vào nhau xenjinsi tiexian (gold thread and iron wire) như sợi chỉ màu vàng và chỉ màu nâu đỏ thường liệt vào dòng sứ  Ge.

1. Dòng sứ  Guan ( imperial – ngự dụng): còn được gọi dựa vào sự đồng âm là “Kuan” hoặc “Quan” :

Title:Celadon Vase, one of a pair Date:Sung dynasty Medium:Kuan ware High-fired stoneware with blue-green glaze and induced crackle Dimensions:H.5-5/8 x W.3-1/4 x D.2-3/4 in. Creation Place:Asia, China

Title:Celadon Vase, one of a pair Date:Sung dynasty Medium:Kuan ware High-fired stoneware with blue-green glaze and induced crackle Dimensions:H.5-5/8 x W.3-1/4 x D.2-3/4 in. Creation Place:Asia, China

Các lò gốm sản xuất dòng sứ  Guan được điều hành bởi quan chức triều đình nhà Tống ( thế kỷ 12 – 13) và ở thời gian đầu với sản lượng hạn chế chủ yếu dùng trong triều chính (ngự dụng). Vì hàm lượng chất sắt cao trong đất sét nên cốt gốm Guan thường có màu đen , lớp men phủ dày , trong và có màu xanh xám nhạt. Gốm sứ  Guan sau này được các nhà sưu tập nhóm vào một trong năm ” loại gốm sứ  ngự dụng đúng danh nghĩa”. Cũng giống như loại gốm men Celadon Lung-ch’uan ( Lonquan – men không rạn) , dòng sứ  Guan rất được triều đình Thanh ngưỡng mộ và giao cho các xưỡng gốm Cảnh Đức Trấn tái sản xuất mô phỏng lại .

Title:Dish Date:960-1279 Medium:Kuan ware Stoneware with pale blue glaze and induced crackle Dimensions:1 x 5 1/2 in. (2.54 x 13.97 cm) Creation Place:Asia, China

Title:Dish Date:960-1279 Medium:Kuan ware Stoneware with pale blue glaze and induced crackle Dimensions:1 x 5 1/2 in. (2.54 x 13.97 cm) Creation Place:Asia, China

Chick trên hình để xem phóng lớn các sản phẩm dòng Quan ware:

Guan Type Vase S0005 S0006S0007S0008S0009

Guan Type Vase

2. Dòng gốm Ge

Là loại gốm Celadon có men phủ xám trắng và hoa văn rạn khá chặc, có nguồn gốc từ tỉnh Triết Giang vào thế kỷ 13- 15. Các phiên bản sản phẩm copy xuất hiện ngay sau giai đoạn này và trở thành phổ biến đặt biệt vào đầu thế kỷ 20, lúc này thường kết hợp với hình thức có viền rìa không phủ men hoặc khắc chạm chìm.

Dụng cụ rửa bút , dòng gốm celadon Ge

Dụng cụ rửa bút , dòng gốm celadon Ge

Chick trên hình để xem phóng lớn các sản phẩm dòng Ge ware:

Ge Type Vase

Ge Type Vase

Ge Type Wash Pot

Ge Type Wash Pot

3. Dòng gốm celadon Ru

sản phẩm thuộc dòng gốm ngự dụng đời nhà Tống Celadon Ru được sản xuất tại các ngự diêu xưởng vùng BaoFeng thuộc tỉnh Henan. Các xưởng gốm sản xuất dòng Ru được chỉ dịnh sản xuất gốm sứ dùng trong triều đình Tống để thay thế dòng celadon Ding ở miền bắc TQ đã từng được triều đình ưa chuộng trước kia.

Không giống như  gốm dòng Ding khi nung được đặt lật úp nên có viền không phủ men -sản phẩm thuộc dòng gốm Ru khi nung được đặt trên các con kê nên sản phẩm được phủ men toàn bột. Sản phẩm thuộc dòng gốm sứ này (stoneware) có đặt điểm nhận dạng đặt biệt là các vị trí đặt con kê có màu lửa nung rất đẹp và có hình dạng giống như  “hạt mè” và dạng thức hoa văn đường rạn giống như  ” dấu vết chân cua để lại” và men phủ mang màu xám tro. Có ít hơn 100 hiện vật cổ thực sự được biết còn tồn tại trên toàn thế giới.

Chick trên hình để xem phóng lớn các sản phẩm dòng Ru ware

Ru Type Vase

Ru Type Vase

Ru Type Vase ( Chử viết của Hoàng Đế Càn Long lưu lại trên phần đế )

Ru Type Vase ( Chử viết của Hoàng Đế Càn Long lưu lại trên phần đế )

4. Dòng gốm men Jun

Men gốm dòng Jun là phức hợp men ánh lam thỉnh thoảng có điểm tia đỏ, được phát triển và sản xuất ở tỉnh Henan trong suốt giai đọan Bắc Tống. Được gọi là gốm Jun là do dòng gốm này có nguồn gốc xuất phát từ thành phố Jun Zhou. Diêu xưởng cổ nhất tọa lạc tại nơi bây giờ là thành phố Yuzhou tỉnh Henan.

Dòng gốm này có một lịch sử phát triển và các câu chuyện về sản phẩm copy nủa nó khá dài dòng dự tính sẻ dành cho lần post bài khác

Jun bowl

Jun bowl

Jun Ware with Silver Line Wash Pot

Jun Ware with Silver Line Wash Pot

5. Dòng sứ Ding

Jun Ware with Silver Line Wash Pot

# Medium: Ding ware, porcelain, glaze # Place Made: China # Dates: 960-1127 # Dynasty: Northern Song Dynasty # Collections: Asian Art # Museum Location: This item is on view in Asian Galleries, 2nd Floor # Accession Number: L1996.7 # Credit Line: Lent by Diane Schafer # Image: Overall, L1996.7_transp4556.jpg. Brooklyn Museum photograph # Bowl with Flaring Sides, 960-1127. Ding ware, porcelain, glaze Brooklyn Museum, Lent by Diane Schafer, L1996.7 (Photo: Brooklyn Museum, L1996.7_transp4556.jpg)Catalogue Description: White stoneware, clear glaze, incised

Chiếc tô loe vành tại viện bảo tàng Brooklyn là minh họa rỏ nhất của dòng sứ trắng ngà voi hoặc màu rơm được sản xuất tại các xưởng gốm Ding tại miền bắc TQ từ thế kỷ thứ 10 đến đầu thế kỷ 13. Các điển hình ví dụ khác có các motif trang trí hình hoa vẽ tự do rất yêu kiều – các sản phẩm sứ Ding có chất lượng tốt nhất rất được triều đình Bắc Tống (960-1127) ưa chuộng và đưa vào sử dụng trong cung.

Đĩa sứ Ding - Viện bảo tàng Anh

Đĩa sứ Ding - Viện bảo tàng Anh

Ding ware

Ding ware

 

KhanhHoaThuyNga

(Nội dung và hình ảnh từ các nguồn: Gotheborg, Arstmia.org, Ajantique, sites của Viện bảo tàng Brooklyn và Anh quốc.)

MỤC LUC – SƯU TẦM GỐM SỨ TRUNG HOA – KIẾN THỨC

Advertisements

Read Full Post »