Feeds:
Bài viết
Bình luận

Posts Tagged ‘Gốm mỹ nghệ Biên Hòa xưa’

Gốm mỹ nghệ Biên Hòa xưa

Các sản phẩm gốm được trưng bày tại Triển lãm Gốm Biên Hòa

Các sản phẩm gốm được trưng bày tại Triển lãm Gốm Biên Hòa

Khoảng thời gian từ năm 1923 đến đầu những năm 1960 đánh dấu thời hoàng kim phát triển rực rỡ của gốm mỹ nghệ Biên Hòa. Gốm mỹ nghệ Biên Hòa khởi đầu từ trường Mỹ nghệ thực hành Biên Hoà do ông Balick làm hiệu hay nói khác đi gốm Biên Hoà do ông bà Balick khai sinh ra và làm cho nó nổi tiếng trong và ngoài nước. Năm 1923, hai chuyên viên Pháp cũng là hai vợ chồng đặt chân đến Việt Nam. Ông Balick tốt nghiệp trường Mỹ thuật trang trí Paris và bà Mariette Balick, tốt nghiệp trường gốm Limoges. Ông làm hiệu trường trường Mỹ nghệ Biên Hoà (tiền thân của trường Cao đẳng Mỹ thuật trang trí Đồng Nai) và bà phụ trách ban gốm. Chính bà Balick đã vạch ra cho ban gốm một hướng đi riêng rất vẻ vang. Đó là sản phẩm gốm trang trí nhiều màu, chạm khắc chi tiết các hoa văn đặc sắc, nhiều màu men lạ mắt tạo sắc thái riêng. Dùng nguyên liệu nội địa, chủ yếu là tro rơm, tro lò, cát Đà Nẵng, vôi Càn Long…làm men. Đất làm là đất chịu lửa cao khai thác ở Đất Cuốc (Tân Uyên), Chánh Lưu (Thủ Dầu Một)…Qua nhiều thử nghiệm, họ tìm ra loại men tro phù hợp gọi là men ta. Với mạt đồng thu được khi hoàn thiện đồ đồng, bà chế được màu xanh đồng “Vert de bienhoa” đẹp nổi tiếng thế giới không thua kém vert d’ islam trong kiến trúc đạo Hồi. Với đá ong Biên Hoà, bà chế ra men đá đỏ rất đẹp…Men tro cao độ (1280) đốt bằng củi tạo ra hoả biến rất đẹp.Trang trí hoa văn độc đáo của gốm Biên Hòa

Gốm Biên Hòa nổi tiếng với màu men xanh đồng trổ hoa

Năm 1950 ông bà Balick về nước, thời gian này HTX mĩ nghệ tách ra khỏi trường, trở thành đơn vị độc lập tự thu, tự chi. Những năm 1950, một số thợ của HTX có nhà cửa ở Tân Vạn cùng với một số địa phương hình thành “xưởng” nhỏ tại nhà. Năm 1958, ông Nguyễn Thành Lễ (Bình Dương) mở thêm xưởng gốm Thành Lễ ngoài xưởng sơn mài. Ông mời nhóm thợ của HTX mĩ nghệ Biên Hoà sang làm cố vấn, làm đầu đàn cho xưởng gốm để sản xuất gốm mĩ nghệ xuất khẩu. Cũng tương tự như gốm Biên Hoà các năm 30, ông không sản xuất ồ ạt, chất lượng được đặt lên hàng đầu, do đó giá thành cao nhưng vẫn được khách hàng nước ngoài đặt hàng. Năm 1960, các chuyên gia Nhật Bản đến làm cố vấn về gốm cho trường Mỹ nghệ Biên Hoà, họ đưa ra kĩ thuật “rót khuôn”, nhờ kĩ thuật này mới sản xuất hàng loạt, về số lượng kĩ thuật này hơn hẳn xoay và in.Kỹ thuật chế tác gốm

Sự ra đời của gốm mỹ nghệ Biên Hòa là một bước ngoặt quan trọng. Từ kinh nghiệm làm gốm cổ truyền đến nghiên cứu phát hiện của ông bà Balick và kỹ thuật làm gốm hiện đại đã tạo nên dòng sản phẩm độc đáo của gốm Biên Hòa nổi tiếng trong và ngoài nước. Từ trường Mỹ nghệ Biên Hòa đến trường Cao đẳng Trang trí Mỹ thuật ngày nay đã trở thành cái nôi nuôi dưỡng nhiều thế hệ nghệ nhân nổi tiếng như Nguyễn Văn Hai, Lê Văn Mậu, Huỳnh Văn Thọ… góp phần làm đẹp cuộc đời bằng vô số sản phẩm gốm.
MỤC LỤC  – ĐƯỜNG DẪN GỐM CỔ TRUYỀN VN

Advertisements

Read Full Post »