Feeds:
Bài viết
Bình luận

Archive for Tháng Sáu 9th, 2009

“Người thợ làm gốm nghèo” tại Yorktown, Virginia.

(Vietnamese translation  – Article courtesy the Colonial National Historical Park – Yorktown)

illust-1

Nhiều công dân của thành phố Yorktown đã có vai trò năng động trong những sự kiện dẫn đến nền độc lập của Hoa Kỳ. Nổi tiếng nhất là Thomas Nelson, Jr., người ký tên vào bảng Tuyên Ngôn Độc Lập, Thống đốc bang Virginia vào năm 1781 và đã chỉ huy dân quân Virginia trong suốt cuộc bao vây Yorktown. Một người công dân khác, lý lịch không rỏ ràng lắm, đã góp công phá vở việc nắm giử kinh tế của Vương quốc Anh tại thuộc địa Mỹ. Được đặt tên gọi là “ người thợ gốm nghèo” ở Yorktown, xưởng gốm của ông ta được biết đến như là một doanh nghiệp gốm lớn nhất tại thuộc địa Mỹ. Thế mà sau hơn 250 năm kể từ khi ông qua đời, người thợ gốm nghèo vẫn là một điều bí mật.

Trong nhiều năm những chứng cứ về sự tồn tại của người thợ gốm nghèo được biết chỉ là số lượng lớn các mảnh gốm vở tìm thấy ở Yorktown. Tuy nhiên vào năm 1970, nhiều phần còn lại của xưởng gốm của ông đã được phát hiện, tiết lộ một hoạt động sản xuất ở quy mô lớn trong thế kỷ 18. Các chứng cứ cũng cho thấy xí nghiệp đã sản xuất các đồ gốm có chất lượng tương đương, và cạnh tranh với các sản phẩm được các thợ gốm Anh quốc làm – Một sự vi phạm luật lệ Anh nhằm hạn chế sự phát triển kỷ nghệ tại các thuộc địa. Làm thế nào mà khi ấy xí nghiệp lại có thể hoạt động.

Việc tìm kiếm các câu trả lời đã phát hiện ra một báo cáo vào năm 1732 được phó Thống Đốc bang Virginia, William Gooch, gửi tới Ban Thương Mại tại Luân Đôn. Gooch viết: “ Bàn về cơ sở sản xuất thành lập và hoạt động , có một người thợ gốm nghèo làm ra các đồ đất nung thô vụng, hệ quả tác động nhỏ nhoi mà tôi dám nói rằng nó không làm kém đi 20 bảng Anh giá trị hàng hóa nhập khẩu kể từ khi nó được thành lập” Mặc dầu hiển nhiên Gooch biết rỏ về xưởng gốm Yorktown, ông ta đã cho phép nó hoạt động. Ông ta đã ban cho người thợ gốm một nhận dạng – “người thợ gốm nghèo”

.

illust-2  illust-3

Vậy ai là “người thợ gốm nghèo”? Nghiên cứu bộc lộ ông ấy là William Rogers một nhà doanh nghiệp tại Yorktown, vừa không nghèo vừa không phải là người làm gốm. Rogers đã di trú tới Yorktown khoảng năm 1710 và một năm sau đó khởi sự cơ sở kinh doanh đầu tiên là một lò nấu rượu. khoảng năm 1720 ông sản xuất gốm với một phức hợp bao gồm 2 lò nung và những khu vực làm việc phụ trợ. Một lực lượng công nhân có kỷ năng đã chế tác ít nhất 23 loại mặt hàng đất nung và đồ sành bao gồm bình đựng sửa, tô chén, bình đựng nước có quai, các loại đĩa và nhiều loại dụng cụ nhà bếp…ngoài việc tiếp thị hàng hóa mình làm ra tại địa phương , ông còn bán chúng tại các vùng miệt sông Potomac, New England và West Indies. Mặc dầu Rogers mất vào năm 1739, gia đình ông tiếp tục duy trì hoạt động xí nghiệp nhiều năm sau đó.

Nhiều nghi vấn về người thợ gốm nghèo vẫn còn đeo đẳng tiếp tục . Tại sao Phó Thống Đốc bang Gooch lại cho phép xí nghiệp hoạt động? Những người nào là thợ gốm thời ấy? Những câu hỏi loại này có thể vẫn còn để mở cho những đầu tư nghiên cứu tìm tòi khác.

Viếng thăm người thợ gốm nghèo.

illust-4

 

Cho đến nửa cuối thế kỷ 20, việc hoài nghi của các nhà khảo cổ, giám định viên cổ vật, sinh viên của nghành sản xuất gốm sứ về việc có hay không người thợ gốm ở thế kỷ 18 sản xuất tại Yorktown, vị trí , quy mô doanh nghiệp vẫn còn nằm trong màn bí mật. Các cuộc thám sát khảo cổ bắt đầu từ năm 1966 đã chỉ ra vị trí tổng quát của xí nghiệp, và vào năm 1970 nền của một nửa lò nung gốm đã phát lộ ra bên dưới một trạm sửa xe (garage) trên phố Read tại Yorktown và đã xác định chính xác vị trí các hoạt động sản xuất của William Rogers. Các cuộc khai quật được tiếp tục khai quật cho đến đầu thập niên 1980 dưới sự điều hành của TS Norman Barka thuộc trường đại học cộng đồng William & Mary đã đóng góp thêm những thông tin có ý nghĩa quan trọng về William Rogers và những người thợ làm gốm của ông ta trong việc thiết lập một hoạt động kinh tế độc lập cho tiểu bang thuộc địa Virginia.

Ngày nay những phần còn lại của xưỡng gốm là chứng cứ quan trọng cho vai trò của William Rogers và những người thợ làm gốm của ông ta trong việc thiết lập một hoạt động kinh tế độc lập cho tiểu bang thuộc địa Virginia. Vị trí tọa lạc của xí nghiệp chỉ cách một khoảng đi bộ ngắn tính từ Trung tâm chào đón du khách tại Yorktown và tòa nhà lịch sử Nelson một dãy phố.

KhanhHoaThuyNga dịch từ Ceramics Today

* MỤC LỤC – TIN TỨC THỜI SỰ NGÀNH GỐM 

Advertisements

Read Full Post »